Kamu İhale Kurumu, ihalelere katılmanın önündeki en sessiz engeli on kat gevşetti. 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 10. maddesi, kesinleşmiş sosyal güvenlik prim borcu veya kesinleşmiş vergi borcu olan isteklinin ihale dışı bırakılmasını emrediyor; bu borçların hangi tutardan sonra “kesinleşmiş” sayılacağını ise Kamu İhale Genel Tebliği belirliyor. 16 Ekim 2026 tebliğiyle o eşik 5.000 TL’den 50.000 TL’ye çıktı.
Değişiklik Üç Satırda
| Ne | Eski | Yeni | Dayanak |
|---|---|---|---|
| Kesinleşmiş sosyal güvenlik prim borcu eşiği | 5.000 TL | 50.000 TL | Tebliğ md. 17.3.2 (4734 s.K. md. 10 son fıkra (c)) |
| Kesinleşmiş vergi borcu eşiği | 5.000 TL | 50.000 TL | Tebliğ md. 17.4.1 (4734 s.K. md. 10 dördüncü fıkra (d)) |
| Yürürlükten önce ilan edilen ihaleler | — | İlan tarihindeki hükümlere göre sonuçlanır | Tebliğ geçici md. 24 |
Yürürlük tarihi tebliğin kendi 4. maddesinde: “Bu Tebliğ yayımı tarihinden 30 gün sonra yürürlüğe girer.” Yayım 16 Ekim 2026 olduğundan otuzuncu gün 15 Kasım 2026’ya denk geliyor.
Vergi Tarafı: Eşik 1 Mart 2018’den Beri Hiç Değişmemişti
17.4.1 maddesinin yürürlükteki hâli, 6 Şubat 2018 tarihli ve 30324 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan değişiklikle geldi ve 1 Mart 2018’de yürürlüğe girdi. O günden 15 Kasım 2026’ya kadar 104 ay — yani 8 yıl 8 ay — boyunca eşik 5.000 TL’de sabit kaldı. Bu tebliğ o dönemin ilk revizyonu.
Maddenin kapsamı da dikkat çekici, çünkü yalnızca “büyük” vergileri saymıyor:
- yıllık gelir, yıllık kurumlar, katma değer, özel tüketim, özel iletişim vergileri
- motorlu taşıtlar vergisi ve şans oyunları vergisi
- damga vergisi, banka ve sigorta muameleleri vergisi
- gelir ve kurumlar vergisine ilişkin tevkifatlar ve geçici vergiler
- bu alacaklara ilişkin vergi ziyaı cezaları, gecikme zammı ve faizleri
Madde bu kalemleri toplayıp eşiğe vuruyor: “…bağlamında toplam 50.000 TL’yi aşan tutarlardaki borçlar vergi borcu olarak kabul edilecektir.”
paradefter yorumu — Üç Nokta Haber Metinlerinde Yok
1. Ödenmemiş bir MTV taksiti şirketi kamu ihalesinden eliyordu.
Listeye tekrar bakın: motorlu taşıtlar vergisi 17.4.1’in içinde. Yani filosunda birkaç araç bulunan bir şirketin ödemeyi atladığı MTV taksitleri 5.000 TL’yi aştığı anda, o şirket kesinleşmiş vergi borcu nedeniyle ihale dışı bırakılıyordu — ihale konusu işle, cironun büyüklüğüyle veya borcun niteliğiyle hiç ilgisi olmaksızın. 2026 tarifelerinde orta segment birkaç araç için 5.000 TL’yi aşmak zor değil. 15 Kasım’dan sonra aynı şirket 50.000 TL’ye kadar bu nedenle elenmeyecek. Eşiğin asıl işlevi büyük borçluyu korumak değil, küçük bir ihmalin ihaleyi kaybettirmesini engellemek.
2. Vergi tarafı toplam, SGK tarafı kategori bazlı — tebliğ metnindeki asimetri.
İki maddenin cümle yapısı farklı ve bu fark sonucu değiştiriyor. 17.4.1 tüm vergi türlerini sayıp “toplam 50.000 TL’yi aşan” diyor: kalemler birleştirilir, tek eşiğe vurulur. 17.3.2 ise dokuz ayrı bent hâlinde yazılmış ve “…fer’ileri toplamı 50.000 TL’yi aşmayan borçlar” ifadesi her bendin içinde ayrı ayrı geçiyor — 4/a kapsamında sigortalı çalıştıran işveren sıfatından doğan borçlar bir bentte, 4/b (Bağ-Kur) sıfatından doğanlar başka bentte, 4/c kapsamındaki prim ve kesenekler bir diğerinde. Metnin kurgusu bu kategorilerin tek bir toplamda birleştirilmediğini gösteriyor; vergi tarafındaki “toplam” ifadesinin SGK bentlerinde karşılığı yok.
Bu bir yorum, hüküm değil — somut dosyada hangi bentlerin devreye girdiğini ihaleyi yapan idare ve SGK kayıtları belirler. Ama farkın yönü açık: aynı toplam borç, vergi tarafında eleyici olurken SGK tarafında kategorilere dağıldığı ölçüde eleyici olmayabilir. Tereddüt varsa idareden yazılı açıklama istemek, teklif sonrası itirazdan daha ucuz.
3. Belirleyici tarih teklif tarihi değil, ilan tarihi.
Geçici 24. madde kritik bir noktayı sabitliyor: 15 Kasım 2026’dan önce ilanı veya yazılı duyurusu yapılmış ihaleler, ilan tarihinde yürürlükte olan hükümlere göre sonuçlandırılır. Kamu ihalelerinde ilan ile sözleşme arasında aylar geçebildiği için bu, 2027’nin başına kadar iki eşiğin yan yana işleyeceği anlamına geliyor: kasım ortasından önce ilan edilmiş bir ihalede 5.000 TL, sonrasında ilan edilmiş bir ihalede 50.000 TL. Aynı hafta içinde iki ihaleye teklif veren bir istekli, iki farklı eşikle değerlendirilebilir. Pratik kural: borcu yoktur belgesini hazırlarken önce o ihalenin ilan tarihine bakın.
En Sık Yapılan Hatalar
- Resmî Gazete’de gördüğü gün yeni eşiğe güvenmek. Tebliğ 30 gün gecikmeli yürürlüğe giriyor. 16 Ekim ile 15 Kasım arasında eski eşik işliyor.
- İlan tarihi yerine teklif tarihine bakmak. Geçici 24. madde ilanı esas alıyor. Kasım öncesi ilan edilmiş bir ihale, teklifi aralıkta verseniz de 5.000 TL eşiğine tabi.
- Yapılandırmanın taksitini ödeyip cari ay primini atlamak. 17.3.2/(1) korumayı “taksit ve/veya cari aya ilişkin ödeme yükümlülükleri yerine getirilmiş olması” kaydına bağlıyor. Cari ay aksarsa yapılandırma kalkanı çalışmaz.
- Eski tarihli borcu yoktur belgesiyle teklif vermek. 17.4.3, belgenin son başvuru ve/veya ihale tarihi itibarıyla olan durumu göstermesini istiyor.
- İdari para cezasını eşik hesabına katmak. SGK idari para cezaları 17.3.2’nin sekizinci bendinde, tutar sınırı olmaksızın kapsam dışı. Eşik değişikliği bu kalemi hiç ilgilendirmiyor.
- Listede olmayan vergiyi hesaba katmak. 17.4.1 sayma yöntemiyle yazılmış; maddede geçmeyen bir vergi türündeki borç bu değerlendirmeye girmez.
Pratik Karar — Teklif Öncesi Kontrol Sırası
| Adım | Ne yapılır | Dayanak |
|---|---|---|
| 1 | İhalenin ilan tarihini tespit et: 15 Kasım 2026 öncesi mi sonrası mı? | Geçici md. 24 |
| 2 | Uygulanacak eşiği belirle: öncesi → 5.000 TL, sonrası → 50.000 TL | md. 17.3.2, 17.4.1 |
| 3 | Vergi tarafında 17.4.1’de sayılan türleri topla (MTV ve geçici vergi dahil) | md. 17.4.1 |
| 4 | Yapılandırma/tecil varsa taksit ve cari ay ödemelerini teyit et | md. 17.4.2/(d), 17.3.2/(1) |
| 5 | Borcu yoktur belgesini son başvuru / ihale tarihi itibarıyla al | md. 17.4.3 |
| 6 | SGK tarafında hangi bentlerin devreye girdiği belirsizse idareden yazılı açıklama iste | md. 17.3.2 |
Sonuç
Bu tebliğ bir af ya da borç silme değil; borcun hangi tutardan sonra ihaleye katılmayı engelleyeceğini değiştiriyor. Borç duruyor, tahsil süreci duruyor, 6183 sayılı Kanun’un takip araçları duruyor — değişen tek şey elenme eşiği. İki tarih not edilmeli: 15 Kasım 2026 yeni eşiğin başladığı gün, ve ilan tarihi bu günden önce olan her ihalede 5.000 TL kuralının 2027’ye kadar yaşamaya devam edeceği gerçeği.
Yasal Uyarı
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır. Somut bir ihaledeki borç değerlendirmesi, ihale dokümanı ve idarenin uygulaması çerçevesinde yapılır; borç durumunuz ve belgeleriniz için mali müşavirinize, ihaleyi yapan idareye ve gerekiyorsa Kamu İhale Kurumu’na başvurun.
Kaynaklar
- Resmî Gazete — Kamu İhale Genel Tebliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ (16.10.2026, Sayı 33402)
- mevzuat.gov.tr — Kamu İhale Genel Tebliği, konsolide metin (md. 17.3, 17.4)
- mevzuat.gov.tr — 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu (md. 10)
- Resmî Gazete — 17.4.1 maddesini değiştiren tebliğ (6.2.2018, Sayı 30324)
- İlgili rehber: Vergi ve SGK Borç Yapılandırma 72 Ay 2026
- İlgili rehber: SGK e-Borcu Yoktur: Yapılandırma ve Tecil
- İlgili rehber: SGK İdari Para Cezaları 2026
