Ev sattınız mı? Veya satmayı planlıyor musunuz? Türkiye’de emlak satışı iki ayrı vergi/harç ile gelir: değer artışı kazancı vergisi (5 yıl kuralı) + tapu harcı. Bu rehberde 2026 itibarıyla net.
İki Ayrı Yük
1. Değer Artışı Kazancı Vergisi (Gelir Vergisi)
5 yıl kuralı:
- Evi 5 yıldan az süre ellinizde tuttuysanız → değer artışı kazancı vergisi ödenir
- 5 yıl ve sonrasında satarsanız → vergisiz
2. Tapu Harcı
Her satışta:
- Satış bedelinin %4’ü harç
- Alıcı ve satıcı eşit böler (her biri %2)
- Uygulamada çoğu zaman alıcı öder (pazarlık)
Değer Artışı Kazancı Hesabı
Formül:
Kazanç = Satış bedeli - (Alış bedeli × Endeksleme katsayısı)
Endeksleme: Alış bedelini, satış tarihine kadar Yİ-ÜFE oranıyla güncellemek. Bu enflasyon kaynaklı suni kazancı vergiden korur.
Örnek
- 2023’te 1.000.000 TL’ye aldım
- 2026’da 2.500.000 TL’ye sattım
- 2023-2026 arası Yİ-ÜFE artışı: %80 (varsayım)
- Endekslenmiş alış bedeli: 1.000.000 × 1.80 = 1.800.000 TL
- Değer artışı kazancı: 2.500.000 - 1.800.000 = 700.000 TL
Vergi hesabı:
- 2026 istisna sınırı (varsayım): 150.000 TL
- Vergi matrahı: 700.000 - 120.000 = 580.000 TL
- Dilimlere göre: yaklaşık 130.000-150.000 TL vergi
Muafiyet Durumları
Beyanname Süreci
- Satış yılında Mart ayı sonuna kadar yıllık gelir vergisi beyannamesi
- e-Devlet → “Yıllık Gelir Vergisi Beyannamesi”
- “Değer Artışı Kazancı” bölümünü doldurun
- Endeksleme tablosunu kullanın (GİB sitesinde her yıl yayınlanır)
- Vergi iki taksitte: Mart + Temmuz
Tapu Harcı Ödemesi
Tapu devri sırasında:
- Banka veya tapu müdürlüğünde harç ödenir
- Genelde alıcı tüm harcı yatırır (pazarlık konusu)
- Dekont tapuya sunulur
- Aynı gün devir gerçekleşir
Sıkça Yapılan Hatalar
- ❌ “5 yıldan önce sat, fark yok” sanmak — büyük vergi yükü
- ❌ Endeksleme yapmadan tam kazancı vergi matrahı sanmak
- ❌ İstisna sınırını ihmal etmek — düşürülür
- ❌ Tapu harcı tahsil etmeyi pazarlık etmemek — büyük tutarda
Sonuç
Konut sattığınızda iki vergi yükü vardır. 5 yıl kuralı kritik — mümkünse 5 yıl bekleyin. 5 yıl içinde satıyorsanız mali müşavirinizden endeksleme + istisna sınırı hesabı yapın. Tapu harcı %4 (alıcı + satıcı %2’şer) her satışta var, planlamaya dahil edin.