2 Ekim 2026 değişikliği tam olarak neyi değiştirdi?

Türkiye Noterler Birliği'nin yayımladığı yönetmelik iki maddeyi değiştirdi. Birincisi, Noterlik Kanunu Yönetmeliğinin 76. maddesinde noterlerin teminat paralarını yatıracakları banka listesi yenilendi. İkincisi ve vatandaşı doğrudan ilgilendireni, 92. maddenin ikinci fıkrasının (b), (c) ve (d) bentleri — yani veli, vasi/kayyım ve mirasçı sıfatıyla işlem yaptıracakların ibraz edeceği yetki belgeleri yeniden yazıldı. Yönetmelik yayımı tarihinde, 2 Ekim 2026'da yürürlüğe girdi.

Çocuğum adına noterde işlem yapacağım, ne götürmeliyim?

Yönetmeliğin yeni (b) bendi tek bir belge tarif ediyor: kendinizi ve velayetiniz altındaki küçüğü birlikte gösteren, açıklamalı nüfus aile kayıt tablosu. İki unsura dikkat edin: belge hem veliyi hem küçüğü aynı kayıtta göstermeli ve açıklamalı olmalı — yani velayet, vesayet ve benzeri kayıt açıklamalarını içermeli. Kimlik kartının tek başına bu işlevi görmediği, metnin lafzından anlaşılıyor. Boşanma sonrası velayetin tek ebeveynde olduğu hâllerde açıklama kısmı belirleyicidir.

Vasi veya kayyım olarak hangi belgeler isteniyor?

Yeni (c) bendine göre mahkeme kararı ve resmî kimlik belgeleri. Vesayet ve kayyımlık sulh hukuk mahkemesi kararıyla kurulduğu için, ibraz edilmesi gereken asıl belge bu karardır. Bentte kimlik belgesinin açıkça sayılması, noterin hem yetkiyi hem kişiyi ayrı ayrı doğrulayacağı anlamına geliyor. Mahkeme kararının güncel ve kaldırılmamış olması kendi sorumluluğunuzdadır.

Mirasçı sıfatıyla işlem yaptıracaksam?

Yeni (d) bendi veraset belgesi ve resmî kimlik belgeleri istiyor. Veraset belgesi, uygulamada mirasçılık belgesi olarak da anılan ve yasal mirasçıları gösteren belgedir. Önemli pratik bilgi: bu belgeyi yalnızca sulh hukuk mahkemesinden değil, noterden de alabilirsiniz — 1512 sayılı Noterlik Kanunu buna izin veriyor. Nüfus kayıtlarının yeterli olduğu, yargılama gerektirmeyen ve talep edenin yabancı olmadığı hâllerde noter, nüfus kayıtlarını inceleyerek belgeyi düzenleyebilir.

Vekâletname ile işlem yapanlar etkilendi mi?

Hayır. 92. maddenin (a) bendi değişmedi: vekil için hâlâ vekâletname düzenlemeye yetkili hâkim veya noterlerce onanmış vekâletname aranıyor. Aynı şekilde (e) bendi (mümessiller için temsil veya izin kâğıdı) ve (f) bendi (köy tüzel kişiliğini temsile yetkili muhtarlar için yetkili idare makamının vereceği yetki belgesi) de olduğu gibi kaldı. Değişiklik yalnızca üç bende — veli, vasi/kayyım ve mirasçı — yöneliktir.

Bu belgelerin hukuki dayanağı ne?

Dayanak 1512 sayılı Noterlik Kanununun 79. maddesidir: vekil, veli, vasi, kayyım, mümessil ve mirasçı sıfatıyla ya da şirket ve dernek gibi tüzel kişiler adına noterlik işlemi yaptırmak isteyenler, sıfat ve yetkilerini ve işlemi yapmaya izinli olduklarını bildirir belge göstermekle yükümlüdür. Kanun ayrıca bu belgenin işlemle ilgili kısımlarının, nereden hangi tarih ve numarayla verildiğini gösteren birer örneğinin harçsız ve vergisiz olarak hem ilgiliye verileceğini hem de dairede saklanacağını düzenler. Yönetmeliğin 92. maddesi, bu genel yükümlülüğün hangi sıfat için hangi belgeyle yerine getirileceğini somutlaştırır.

Birden fazla kişiyi temsil ediyorsam ne olur?

92. maddenin birinci fıkrası bu durumu ayrıca düzenliyor ve değişmedi: vekil ve mümessilin temsil ettiği kişiler birden çoksa, temsil edilen bütün kişilerin ad ve soyadlarının işleme teker teker yazılması ve ibraz edilen belge veya belgelerin bu kişilerin tamamını kapsaması şarttır. Yani tek bir kişiyi kapsayan bir yetki belgesiyle birden fazla kişi adına işlem yapılamaz.

Noterlerin teminat bankalarında ne değişti?

Yönetmeliğin 76. maddesindeki liste yenilendi. Noterlerin, Noterlik Kanununun 38. maddesi uyarınca göreve başladıktan sonra yatırmak zorunda oldukları teminat paraları artık şu altı bankaya yatırılabiliyor: T.C. Ziraat Bankası A.Ş., Türkiye Halk Bankası A.Ş., Türkiye Vakıflar Bankası T.A.O., Ziraat Katılım Bankası A.Ş., Vakıf Katılım Bankası A.Ş. ve Türkiye Emlak Katılım Bankası A.Ş. Listedeki dikkat çekici yenilik, üç kamu katılım bankasının da kabul edilen kurumlar arasına girmesidir. Bu düzenleme noterleri ilgilendirir, vatandaşın işlemine etkisi yoktur.

Noterde Veli, Vasi ve Mirasçı Artık Hangi Belgeyi Götürecek?

Noterde başkası adına işlem yaptırırken karşılaşılan en yaygın aksaklık, belgeyle ilgilidir: kişi gider, işlemi anlatır, sonra “bu belge yetmez” cevabını alır ve geri döner. 2 Ekim 2026 tarihli Resmî Gazete’de (Sayı 33388) yayımlanan yönetmelik değişikliği, tam bu noktadaki üç başlığı — veli, vasi/kayyım ve mirasçı — yeniden yazdı.

Değişikliği yapan merci Türkiye Noterler Birliği; değiştirilen metin 1976 tarihli Noterlik Kanunu Yönetmeliği. Düzenleme yayımı tarihinde yürürlüğe girdi, yani şu anda uygulanıyor.

Hangi sıfat için hangi belge: güncel tablo

Yönetmeliğin 92. maddesi, “yetki izni gösteren belgeler” başlığı altında altı sıfat sayar. Değişiklikten sonraki tam tablo:

Sıfat	İstenen belge	Durum
Vekil	Vekâletname düzenlemeye yetkili hâkim veya noterlerce onanmış vekâletname	Değişmedi
Veli	Kendisi ve velayeti altında bulunan küçüğü de gösterir açıklamalı nüfus aile kayıt tablosu	✅ Değişti (2.10.2026)
Vasi ve kayyım	Mahkeme kararı ve resmî kimlik belgeleri	✅ Değişti (2.10.2026)
Mirasçı	Veraset belgesi ve resmî kimlik belgeleri	✅ Değişti (2.10.2026)
Mümessiller	Temsil veya izin kâğıdı	Değişmedi
Köy tüzel kişiliğini temsile yetkili muhtarlar	Yetkili idare makamının usulüne göre vereceği yetki belgesi	Değişmedi

Bu belgelerin ibrazı bir tercih değil: 92. maddenin ilk fıkrası, Noterlik Kanununun 79. maddesinde yazılı belgelerin aranmasını ve işlemle ilgili kısımlarının örneklerinin işlem kâğıdına eklenmesini zorunlu tutuyor.

Veli bendi: neden “açıklamalı” kelimesi önemli

Üç değişiklikten en çok kişiyi ilgilendireni veli bendi. Yeni metin iki ayrı şart koyuyor ve ikisi de atlanmaya müsait:

Şart 1 — belge iki kişiyi birlikte göstermeli. İstenen, velinin kendi kaydı değil; kendisini ve velayeti altındaki küçüğü birlikte gösteren aile kayıt tablosudur. Ebeveyn-çocuk bağının tek belgede görünmesi gerekiyor.

Şart 2 — belge açıklamalı olmalı. Nüfus kayıtlarında velayet, vesayet, evlat edinme gibi hususlar kayıt açıklaması olarak tutulur. “Açıklamalı” ibaresi, noterin yalnızca soybağını değil, velayetin fiilen kimde olduğunu da belge üzerinden görmesini amaçlıyor. Boşanmış ebeveynlerde bu ayrım belirleyicidir: soybağı her iki ebeveyn için de görünür, ancak velayet tek kişide olabilir.

Mirasçı bendi: veraset belgesini noterden de alabilirsiniz

Yeni (d) bendi mirasçıdan veraset belgesi istiyor. Bu, yasal mirasçıları ve paylarını gösteren, uygulamada mirasçılık belgesi olarak da anılan belgedir.

Çok bilinmeyen pratik ayrıntı: bu belge için mahkemeye gitmek zorunlu değil. 1512 sayılı Noterlik Kanunu, mirasçılık belgesi verilmesini noterlerin de yapabileceği işler arasına almıştır. Konuya ilişkin yönetmelik, noterin bu yetkiyi nüfus kayıtlarının yeterli olduğu, yargılamanın gerekmediği veya talep edenin yabancı olmadığı hâllerde kullanabileceğini düzenliyor; noter başvuru üzerine nüfus kayıtlarını inceleyerek önce ilgilinin yasal mirasçı olup olmadığını tespit eder.

Sonuç pratikte şu: miras nedeniyle bir noterlik işlemi yaptıracaksanız, gerekli veraset belgesini çoğu durumda aynı gün ve aynı noterden temin edip işleme devam edebilirsiniz. Yargılama gerektiren hâller — vasiyetname, mirasçılıkta çekişme, yabancılık unsuru — bu kapsamın dışındadır ve mahkeme yolunu zorunlu kılar.

paradefter yorumu

Bu değişiklik küçük bir metin düzenlemesi gibi görünüyor, ama yaptığı iş ispat yükünü yeniden dağıtmak.

Birincisi, üç bendin ortak paydası “kimlik + yetki” ayrımının yazıya dökülmesi. Vasi, kayyım ve mirasçı bentlerinde artık resmî kimlik belgeleri ifadesi açıkça yer alıyor. Yeni metin iki ayrı soruyu iki ayrı belgeye bağlıyor: Bu yetki gerçekten var mı? (mahkeme kararı / veraset belgesi) ve Karşımdaki kişi o yetkinin sahibi mi? (kimlik). Önceki metnin lafzını burada karşılaştırmıyoruz — Resmî Gazete yalnızca yeni bent metinlerini yayımladı, eski bentlerin sözü yürürlükteki birleştirilmiş metinden okunamıyor. Ancak yazılı hâle gelmesinin kendisi bir sonuç doğuruyor: sahtecilik ve yetkisiz temsil iddialarında, hangi belgenin arandığı artık tartışmaya açık değil.

İkincisi, veli bendi belgeyi tek bir türe sabitliyor. “Açıklamalı nüfus aile kayıt tablosu” aranması, velayet durumunun belgeyle görünür kılınmasını şart koşuyor. Bunun en somut faydası boşanma sonrası işlemlerde ortaya çıkar: velayeti olmayan ebeveynin, çocuk adına işlem yaptırması zorlaşır. Çocuğun malvarlığını koruma açısından yerinde bir sıkılaştırma — ancak bedeli, velilerin notere giderken ek bir belge temin etmesi.

Üçüncüsü, değişikliğin dışında kalanlar da bilgi veriyor. Vekâletname bendine dokunulmadı. Yani düzenleme, temsil ilişkisinin en yaygın biçimini değil, kanundan doğan temsil hâllerini (velayet, vesayet, mirasçılık) hedefliyor. Vekâletnamede yetki zaten noter huzurunda ve kimlik denetimiyle kuruluyor; kanundan doğan temsilde ise yetkinin kaynağı dışarıda bir belgedir — düzeltme ihtiyacı da oradaydı.

Dördüncüsü, teminat bankası listesi ayrı bir sinyal. Aynı yönetmelikle noterlerin teminat paralarını yatıracakları kurumlar arasına Ziraat Katılım, Vakıf Katılım ve Emlak Katılım eklendi. Vatandaşın işlemine etkisi yok; ancak kamu katılım bankalarının mevduat bankalarıyla aynı güvence işlevini gören listelerde yer alması, kamusal finans altyapısındaki bir eşitlenmeyi gösteriyor.

En sık yapılan hatalar

Kimlik kartıyla yetinmek. Veli, vasi ve mirasçı sıfatlarında kimlik tek başına yetki belgesi değildir; yetkiyi gösteren ayrı belge gerekir.
“Açıklamalı” ibaresini atlamak. Standart nüfus kayıt örneği ile açıklamalı tablo aynı şey değildir; velayet açıklaması olmayan belge reddedilebilir.
Veli belgesinin yalnızca kendi kaydını göstermesi. Belge, veli ile küçüğü birlikte göstermelidir.
Veraset belgesi için doğrudan mahkemeye gitmek. Nüfus kayıtları yeterliyse, yargılama gerekmiyorsa ve yabancılık unsuru yoksa belge noterden de alınabilir.
Tek kişilik yetki belgesiyle çok kişi adına işlem denemek. Belge, temsil edilen kişilerin tamamını kapsamalı ve hepsinin adı işleme teker teker yazılmalıdır.
Mahkeme kararının güncelliğini kontrol etmemek. Vesayet veya kayyımlık kaldırılmışsa eldeki karar yetki göstermez.

2026’da pratik karar: notere gitmeden önce 4 adım

Adım	Ne yapılır	Nereden
1	Hangi sıfatla işlem yapacağınızı netleştirin: vekil mi, veli mi, vasi mi, mirasçı mı?	—
2	Tablodan o sıfata karşılık gelen belgeyi belirleyin	Bu yazıdaki güncel tablo
3	Veli iseniz açıklamalı ve veli + küçüğü birlikte gösterir nüfus aile kayıt tablosunu temin edin	Nüfus müdürlüğü (e-Devlet’te belge türünü kontrol ederek)
4	Mirasçı iseniz veraset belgesini önceden alın veya aynı noterden talep edin	Noter ya da sulh hukuk mahkemesi

Kimlik belgesi tarafında eksiğiniz varsa önce onu kapatın: T.C. Kimlik Kartı Yenileme 2026 ve Nüfus Cüzdanı Yenileme Randevusu.

Sonuç

Değişikliğin tek cümlelik özeti: noterde başkası adına işlem yaparken artık yetkiyi ve kimliği ayrı ayrı belgelemeniz isteniyor. Veli için açıklamalı nüfus aile kayıt tablosu, vasi ve kayyım için mahkeme kararı artı kimlik, mirasçı için veraset belgesi artı kimlik. Vekâletname ile gelenler için hiçbir şey değişmedi.

Pratik tavsiye değişmedi ama önemi arttı: notere gitmeden önce hangi belgeyle geleceğinizi o noterliğe sorun. Yönetmelik metni belgeleri sayıyor, ancak belgenin hangi kurumdan ve hangi türde alınacağı noktasında uygulama farkı olabilir — ve bu farkı kapıda değil, telefonda öğrenmek daha ucuzdur.