Yurt dışında geçen yıllar Türkiye’deki emeklilik hesabına kendiliğinden girmiyor. Bunun yolu yurt dışı borçlanması: o süreler için SGK’ya prim karşılığı bir tutar ödersiniz, ödediğiniz gün kadar prim gününüz artar ve çoğu durumda sigortalılık başlangıcınız geriye çekilir. Kural 1985 tarihli 3201 sayılı Kanun’da, uygulama ayrıntısı SGK’nın Yurt Dışı Borçlanması İşlemleri sayfasında. Bu rehberde iki metni maddeleri üzerinden okuyup 2026 tutarlarıyla hesaplıyoruz.
Masamıza en sık gelen yanlış şu: “Borçlanma pahalı, emekliliğe yaklaşınca yaparım.” Tutar başvuru tarihindeki prime esas kazançtan hesaplandığı ve bu kazanç her ocakta asgari ücretle birlikte arttığı için beklemenin bir fiyatı var. Yazının sonunda bunu Aralık-Ocak takvimiyle somutlaştırıyoruz.
Hangi süreler borçlanılabilir?
3201 sayılı Kanun’un 1. maddesi üç tür süre sayıyor. Hepsinde şart aynı: süre 18 yaşını doldurduktan sonra ve Türk vatandaşı olarak geçmiş olmalı, o süre için Türkiye’de zaten prim ödenmemiş olmalı.
| Süre türü | Kim borçlanır | Sınır | Belge |
|---|---|---|---|
| Yurt dışı sigortalılık süresi | Yurt dışında çalışan herkes | Belgede yazan süre | Sözleşmeli ülkede o ülke sigorta kurumu belgesi (aslı + tercüme) ya da konsolosluk hizmet belgesi; sözleşmesiz ülkede konsolosluk hizmet belgesi |
| İşsizlik süresi | Sigortalılık süreleri arasında veya sonunda işsiz kalan | Her işsizlik dönemi için en fazla 1 yıl | Yurda giriş-çıkış kayıtlarıyla birlikte değerlendirilir |
| Ev kadınlığı süresi | Yurt dışında sigortasız ikamet eden kadınlar | İstenen kadarı borçlanılabilir | Giriş-çıkış kayıtlı pasaport sayfaları ya da emniyet çizelgesi + ikamet belgesi |
SGK sayfasındaki dışlama listesi de önemli. Şu süreler borçlanılamaz: Türkiye’de bulunduğunuz günler (işsizlik ve ev kadınlığında giriş-çıkış kayıtlarına bakılır), Türkiye’de malullük-yaşlılık-ölüm sigortası primi ödenmiş günlerle çakışan süreler, tam aylık bağlandıktan önceki yurt dışı süreleri ve 5510 sayılı Kanun’un 10. maddesi kapsamında geçici görevle yurt dışında geçen süreler. Kısmi aylık alanlar da sigortalılık süreleri arasındaki ve sonrasındaki işsizlik ve ev kadınlığı sürelerini borçlanamaz.
Kendisine ya da hak sahiplerine aylık bağlanmış olanlar ve aylık için başvurup hak kazanmış olanlar bu Kanun’dan hiç yararlanamaz (md. 8). Yani borçlanma, aylık bağlatmadan önce yapılacak bir iş.
2026’da tutar nasıl hesaplanıyor?
Kanun’un 4. maddesi hesabı tek cümleyle kuruyor: borçlanılacak her gün için tutar, başvuru tarihindeki prime esas günlük kazancın alt ve üst sınırı arasında seçeceğiniz kazancın %45’i. Oran 2019’a kadar %32 idi; 7186 sayılı Kanun %45’e çıkardı. Gün sayımında 1 yıl 360, 1 ay 30 gün sayılır (md. 5).
SGK’nın 2026 tablosunda prime esas günlük kazanç alt sınırı 1.101,00 TL, üst sınırı 9.909,00 TL. Buradan:
| Seçilen günlük kazanç | Günlük borçlanma tutarı | 1 yıl (360 gün) | 3 yıl (1.080 gün) | 5 yıl (1.800 gün) |
|---|---|---|---|---|
| Alt sınır — 1.101 TL | 495,45 TL | 178.362 TL | 535.086 TL | 891.810 TL |
| Alt sınırın 2 katı — 2.202 TL | 990,90 TL | 356.724 TL | 1.070.172 TL | 1.783.620 TL |
| Üst sınır — 9.909 TL | 4.459,05 TL | 1.605.258 TL | 4.815.774 TL | 8.026.290 TL |
SGK’nın kendi örneği de aynı hesabı doğruluyor: 15.02.2026’da 5.000 günü alt sınırdan borçlanan kişi 5.000 × 495,45 = 2.477.250 TL öder.
Daha yüksek kazanç seçmek ne işe yarar? Kanun’a göre ödenen gün, prim ödeme gün sayısına ve prime esas kazanca dahil edilir (md. 4). Yani seçtiğiniz kazanç, ileride bağlanacak aylığın hesabına giren kazançlar arasına girer. Ama aylık hesabı tüm çalışma geçmişinize göre yapıldığı için yüksek kazanç seçmenin aylığa ne kadar yansıyacağı kişiden kişiye değişir. Hesabı görmeden üst sınırı seçmek, çoğu kişi için en pahalı hata.
Başvuru: nereye, nasıl, hangi tarih esas?
- Belgeleri hazırlayın. Sözleşmeli ülkeler için yabancı sigorta kurumunun hizmet belgesi aslı ve yeminli tercümesi; sözleşmesiz ülkeler için Türk büyükelçilik, başkonsolosluk ya da çalışma ve sosyal güvenlik müşavirliğinden hizmet belgesi. Belgeleriniz elektronik ortamda gelmişse e-Devlet’te Yurtdışı Borçlanma Belge Sorgulama ekranından görebilirsiniz.
- Dilekçeyi ıslak imzayla doldurun. “Yurt Dışı Süreleri Borçlanma Talep Dilekçesi”. E-posta, faks ve ıslak imzasız başvuru kabul edilmez. Vekil başvuracaksa vekaletnamede “borçlanma” ya da “yurt dışı borçlanma” ibaresi olmalı.
- Doğru il müdürlüğüne verin. Adres kaydınızın bulunduğu ildeki SGK il müdürlüğü veya sosyal güvenlik merkezi; adres yoksa nüfus kaydınızın olduğu il. Yurt dışından posta ile de başvurulabilir.
- e-Devlet seçeneği. Borçlanmaya esas belgeler Yurtdışı Borçlanma Belge Sistemi’nde (YBBS) kayıtlıysa ya da kısmi aylığı tam aylığa çıkarmak istiyorsanız başvuru e-Devlet’ten de yapılabiliyor; bu durumda başvuru tarihi işlem tarihidir.
- Tebligatı bekleyin, 3 ay içinde ödeyin. Borç dilekçedeki adrese iadeli taahhütlü tebliğ edilir; tebliğden itibaren 3 ay içinde SGK hesabına geçecek şekilde ödenir.
Başvuru tarihi hangisi? SGK’ya göre adi postada evrakın Kurum kayıtlarına girdiği tarih, taahhütlü ve iadeli taahhütlü postada postaya veriliş tarihi, e-Devlet’te işlem tarihi. Bu ayrım, aşağıdaki “yıl sonu” kararında belirleyici.
Ödeme: 3 ay kuralı ve kısmi ödeme
Kanun net: tahakkuk eden borç tebliğden itibaren üç ay içinde ödenir; ödemeyenler için yeniden başvuru şartı aranır (md. 4). SGK uygulamasında iki ayrıntı var:
- Tamamını ödemek zorunlu değil. 3 ay içinde parça parça ödeyebilirsiniz; ödediğiniz tutara denk gelen gün sayısı geçerli sayılır. Örneğin 1.080 günlük borçtan 3 ayda 178.362 TL ödeyebildiyseniz 360 gününüz işlenir.
- Süre kaçarsa yeni başvuru, yeni fiyat. Yeni başvurunun tarihindeki kazanç esas alınır. Ocak’ta asgari ücret arttıysa aynı gün daha pahalıya gelir.
Yurt dışından ödeme yapacaklar için not: SGK’nın yurt dışında banka hesabı yok. TL tutarın karşılığı, TCMB’nin konvertibl kabul ettiği bir dövizle muhabir bankalar üzerinden ödenebiliyor. Başvuru sahibi vefat ederse borcu hak sahipleri ödeyemiyor.
Emekliliğe etkisi: 3 kritik nokta
1. Sigortalılık başlangıcı geriye gider
Türkiye’de sigortalılığı olanların borçlandığı gün sayısı, prim günlerine eklenir ve sigortalılık başlangıç tarihi borçlanılan gün kadar geriye götürülür (md. 5). Türkiye’de hiç sigortası olmayanlarda başlangıç, borcun tamamen ödendiği tarihten geriye sayılır.
Bu, emeklilik yaşını ve gün şartını belirleyen “ilk giriş tarihini” değiştirebilir. Somut örnek: Türkiye’de ilk girişi Mart 2001 olan biri yurt dışındaki 3 yılını (1.080 gün) borçlanırsa başlangıcı yaklaşık 1998’e çekilir. Başlangıç 8 Eylül 1999 öncesine düşerse kişi, 5510 sayılı Kanun’un 7438 sayılı Kanunla eklenen geçici 95. maddesi kapsamına girebilir: o gruba yaş şartı aranmadan, yaş dışındaki şartları taşıması hâlinde aylık bağlanıyor. EYT tablosu için Emeklilik Yaşı 2026 rehberimize bakın.
Bir istisna: sosyal güvenlik sözleşmesi olan ülkede ilk çalışmaya başlama tarihi, kural olarak Türkiye’deki ilk işe giriş tarihi sayılmaz; sözleşmede aksine özel hüküm varsa o hüküm uygulanır (md. 5).
2. Borçlanılan süre Bağ-Kur (4/b) sayılır
7186 sayılı Kanun’la gelen değişiklikle yurt dışı borçlanma süreleri, 5510 sayılı Kanun’un 4/1-(b) bendi kapsamında, yani Bağ-Kur’lu olarak geçmiş sigortalılık süresi kabul ediliyor. SGK’ya göre bu kural 1 Ağustos 2019’dan itibaren yapılan borçlanmalara, talep anındaki statüye bakılmadan uygulanıyor.
Neden önemli? 5510 sayılı Kanun’un 53. maddesine göre 2008 sonrası ilk kez sigortalı olanlarda yaşlılık aylığı, en fazla sigortalılığın geçtiği statüden bağlanıyor. Türkiye’de 4/a (SSK) ile 5 yıl çalışıp yurt dışından 8 yıl borçlanan biri, borçlanmayla birlikte Bağ-Kur ağırlıklı hâle gelebilir. Gün ve yaş şartları statüye göre değiştiği için bu fark emeklilik tarihini öne de çekebilir, geriye de atabilir. 2008 öncesi girişliler için statü tespiti hizmet birleştirmesi kurallarıyla yapılıyor. Her iki durumda da borçlanmadan önce SGK’dan hesap istemek gerekiyor.
3. Aylık için yurda kesin dönüş şartı
Borçlanılan sürelerle aylık bağlanabilmesi için Kanun üç şart arıyor: yurda kesin dönülmüş olması, borcun tamamının ödenmiş olması ve ödemeden sonra yazılı istekte bulunulması (md. 6/A). Aylık, yazılı istek tarihini izleyen ay başından başlar.
Aylık bağlandıktan sonra yeniden yurt dışında yabancı ülke mevzuatına tabi çalışmaya başlayanların ya da ikamete dayalı bir ödenek alanların aylığı kesilir (md. 6/B). 2020’de eklenen hükümle kısa süreli çalışma sayılan işler bu kesintinin dışında tutuldu (md. 6/C).
Vazgeçme ve iade
- Aylık bağlanmadıysa yazılı başvuruyla borçlanmadan vazgeçebilirsiniz; ödediğinizin tamamı faizsiz TL olarak iade edilir. Kısmi iade yok.
- Birden fazla borçlanmanız varsa birinden ya da birkaçından vazgeçebilirsiniz.
- Borçlanmaya rağmen aylık şartlarını yerine getiremeyenlere ve aylık bağlanamayan hak sahiplerine ödenen tutar iade edilir (md. 4).
- Borçlanılan sürelerle aylık bağlandıysa vazgeçilemez, ödeme iade edilmez.
“Faizsiz iade” ifadesinin pratik anlamı şu: yüksek enflasyon döneminde yıllar sonra geri alınan tutar, ödendiği günkü değerini korumaz. Vazgeçme ihtimali yüksekse borçlanmayı aceleye getirmemek gerekiyor.
paradefter yorumu
Bu konuda internetteki hesaplayıcıların çoğu yalnız “gün × 495,45” çarpımını veriyor. Asıl karar ise o çarpımda değil, üç soruda: borçlanma sizi hangi statüden emekli edecek, sigortalılık başlangıcınızı hangi tarihe çekecek ve bu iki değişiklik birlikte emeklilik tarihinizi kaç gün öne alacak. Aynı 1.080 gün, bir kişiyi 8 Eylül 1999 öncesine çekip yaş şartından kurtarabilir; başka birini Bağ-Kur ağırlıklı yapıp gün şartını büyütebilir.
Bu yüzden önerimiz şu: önce SGK’dan “borçlanırsam aylık hangi statüden, hangi tarihte bağlanır” sorusunun yazılı cevabını isteyin, sonra kazanç seviyesine karar verin. Tutar konusunda da takvime bakın: 3201 sayılı Kanun tutarı başvuru tarihindeki kazanca bağlıyor. 2027 asgari ücreti henüz açıklanmadı; açıklandığında prime esas kazanç alt sınırı Ocak’tan itibaren onunla birlikte artacak.
Örnek bir senaryo (bizim hesabımızdır, resmî tutar değildir): brüt asgari ücret 2027’de %28-33 artarsa, alt sınırdan günlük borçlanma tutarı yaklaşık 634-659 TL’ye çıkar. 1.080 günlük bir borçlanmada fark yaklaşık 150-177 bin TL olur. Kararınızı verdiyseniz başvuruyu 2026 içinde (taahhütlü postada postaya veriliş tarihi esas) yapmak, 2026 tutarını kilitler. Ödeme için tebliğden sonra 3 ayınız olur. Asgari ücret sürecini 2027 Canlı Takip sayfamızdan izleyebilirsiniz.
En sık yapılan hatalar
- ❌ Kazanç seçmeden ya da birden fazla seçenek işaretleyerek dilekçe vermek. Seçim yoksa alt sınır uygulanır; çift işaret başvuruyu geçersiz kılar.
- ❌ Tercümesiz belge göndermek. Yabancı dildeki belgenin tercümesi yoksa başvuru geçersiz sayılabilir.
- ❌ Türkiye’de bulunulan günleri işsizlik ya da ev kadınlığı olarak borçlanmaya çalışmak. Giriş-çıkış kayıtlarıyla çakışan günler borçlandırılmaz.
- ❌ 3 ay süresini kaçırmak. Ödenmeyen kısım düşer, yeni başvuru o günün daha yüksek kazancıyla hesaplanır.
- ❌ Önce aylık bağlatıp sonra borçlanmayı düşünmek. Aylık bağlananlar ve aylığa hak kazananlar 3201 sayılı Kanun’dan yararlanamaz.
- ❌ 4/b etkisini hesaba katmamak. 2019 sonrası borçlanmalar Bağ-Kur sayılıyor; statü değişimi gün şartını değiştirebilir.
- ❌ Borçlanmanın hizmet dökümüne işlendiğini kontrol etmemek. Ödemeden sonra SGK hizmet dökümünüzü ve prim gün sayınızı kontrol edin.
Pratik karar tablosu
| Durumunuz | Ne yapmalısınız? |
|---|---|
| Türkiye’deki ilk girişiniz 8 Eylül 1999 veya sonrası, yurt dışı süreniz daha eskiye uzanıyor | Borçlanmanın başlangıcınızı 1999 öncesine çekip çekmediğini SGK’ya hesaplatın; çekiyorsa EYT kapsamı için güçlü aday |
| Türkiye’de 4/a ağırlıklısınız, uzun bir yurt dışı süresi borçlanacaksınız | Statünün 4/b’ye dönüp dönmeyeceğini ve gün şartına etkisini önce yazılı sorun; gerekirse sürenin bir kısmını borçlanın (dilekçede gün sayısı yazılabiliyor) |
| Emeklilik şartlarını borçlanmadan zaten dolduruyorsunuz | Borçlanma gün kazandırmaz, yalnız kazanç ortalamasını etkiler; maliyetin aylığa katkısını hesaplatmadan ödeme yapmayın |
| Kararınız net, 2027’de başvuracaktınız | 2026 içinde başvurup 2026 kazancını kilitlemeyi düşünün; 3 ay ödeme süresini nakit planınıza göre ayarlayın |
| Halen yurt dışında çalışıyor ve orada kalacaksınız | Borçlanabilirsiniz, ama aylık için yurda kesin dönüş şartı var; aylık, dönüş ve yazılı istekten sonra başlar |
| Bütçeniz tamamına yetmiyor | 3 ay içinde ödeyebildiğiniz kadarı geçerli sayılır; kalan günleri sonra yeniden başvurarak (yeni tarihin tutarıyla) borçlanabilirsiniz |
Askerlik ve doğum gibi diğer borçlanma türlerinin hesabı farklı; askerlik borçlanması için bedelli ve borçlanma rehberimize, Türkiye’de prim ödemeye devam etmek isteyenler için isteğe bağlı sigorta rehberimize bakabilirsiniz.
Sonuç
Yurt dışı borçlanması 2026’da günlük 495,45 TL ile 4.459,05 TL arasında; 1 yıl en az 178.362 TL. Ödeme tebliğden itibaren 3 ay içinde ve kısmen yapılabiliyor. Borçlanılan süre prim gününüze eklenir, sigortalılık başlangıcınızı geriye çeker ve 2019’dan beri Bağ-Kur sayılır. Bu son iki etki emeklilik tarihinizi tutardan daha çok değiştirebilir. Bu yüzden borçlanmadan önce SGK’dan statü ve tarih hesabı isteyin. Kararınızı verdiyseniz, tutar başvuru tarihine bağlı olduğu için Ocak’ı beklemek size pahalıya gelebilir.
Kaynaklar
- 3201 sayılı Yurt Dışında Bulunan Türk Vatandaşlarının Yurt Dışında Geçen Sürelerinin Sosyal Güvenlikleri Bakımından Değerlendirilmesi Hakkında Kanun — md. 1 (kapsam), md. 4 (%45 tutar, 3 ay, iade), md. 5 (360 gün, başlangıcın geriye gitmesi, 4/b), md. 6 (aylık şartları), md. 8
- SGK — Yurt Dışı Borçlanması İşlemleri (kimler, belgeler, başvuru tarihi, 2026 tutarları, kısmi ödeme, iade)
- SGK — Prime Esas Kazanç Miktarları 2026 (günlük alt sınır 1.101 TL, üst sınır 9.909 TL)
- 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu — md. 53 (statü tespiti), geçici md. 95 (EYT, 7438 s. Kanun)
- e-Devlet — Yurtdışı Borçlanma Belge Sorgulama
- SGK Duyuru — Türkiye-Almanya Danışma Günleri, Adana, 1-3 Aralık 2026
Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır. 2027 senaryosu paradefter SGK Masası’nın varsayımsal hesabıdır; resmî tutar asgari ücret açıklandıktan sonra SGK tarafından ilan edilir. Kişisel statü ve emeklilik tarihi hesabı için bağlı olduğunuz SGK il müdürlüğüne başvurun.